(119) Het leven staat op pauze en dat is misschien zo slecht nog niet.

AUTEUR: Hanne De Vleeschouwer

THEMA: Sociologie, Gezondheidszorg

OPM: Dit artikel verscheen in samenwerking met StampMedia

Als je ons twee maanden geleden had verteld hoe angstaanjagend stil en verlaten de Belgische straten er vandaag zouden bijliggen, had niemand je geloofd. De sneltrein van de maatschappij is bijna compleet stilgevallen. Het hele land heeft de pauzeknop ingeduwd. En dat allemaal omdat we een voorlopig uitzichtloze oorlog voeren tegen een onzichtbare vijand: COVID-19. Overal hoor je de dramatische neveneffecten van dit virus, maar intussen ontstaan er nieuwe fenomenen die wel eens een onverwachte positieve wending zouden kunnen geven aan jarenlange, structurele problemen. Mensen worden creatiever en de natuur kan weer ademen. Misschien is deze pauze zo slecht nog niet …

Doorgaan met het lezen van “(119) Het leven staat op pauze en dat is misschien zo slecht nog niet.”

(118) Wat als het toiletpapier op is?

AUTEUR: Hadjira Hussain Khan

THEMA: Sociologie, Gezondheidszorg

OPM: Dit artikel verscheen eerder op StampMedia

Het coronavirus heeft de hele wereld in zijn greep. Van China tot Canada. Van Europa tot Pakistan. Reporter Hadjira Hussain Khan vertelt hoe zij deze tijden beleeft. En wat viel haar op? Haar dubbele culturele achtergrond komt haar nog van pas. Hier legt ze uit waarom.

Doorgaan met het lezen van “(118) Wat als het toiletpapier op is?”

(116) Laten we Corona vooral niet onderschatten. Welk soort (mede)mens wil jij zijn de komende periode?

AUTEUR: Wim Vanrie

THEMA: Gezondheidszorg

Afbeeldingsresultaat voor corona virus

Ik deed zelf aanvankelijk ook vrij lacherig en gelaten, bij momenten cynisch, over het coronavirus. Daar wil ik nu duidelijk op terugkeren. Voor wat het waard is, want ik ben helaas nogal laat, en wie ben ik, uiteindelijk?

Onderstaande tekst (in het Frans) van wetenschapsfilosoof Philippe Lemoine biedt een goede samenvatting van het probleem. Om de ernst van de situatie in te zien, volstaat het om twee zaken te beseffen.

1. Zonder bijzonder verregaande maatregelen, verspreidt het coronavirus zich exponentieel aan een tempo dat de diagnoses onmogelijk kunnen bijhouden. Ter illustratie: toen er in China officieel sprake was van 444 gediagnosticeerde gevallen, waren er in werkelijkheid naar schatting al 12000 mensen besmet. Het lijdt geen enkele twijfel dat we in België in een gelijkaardige situatie zitten.

2. Het percentage van de patiënten besmet met het coronavirus die gespecialiseerde zorg nodig hebben (meestal door de ontwikkeling van longontsteking en ademhalingsproblemen), ligt vele factoren hoger dan bij de gewone griep. Het klopt dat het merendeel van de patiënten vanzelf geneest zonder veel last (ongeveer 80% volgens een studie uit The Lancet). Maar het klopt ook dat de ziekte bij het overige deel (en dit zijn niet alleen ouderen en zwakken) systematisch leidt tot symptomen die veel ernstiger zijn, en waarvoor dus gespecialiseerde zorg nodig is. Dat is onvergelijkbaar met de gewone griep: de hele vergelijking tussen beiden houdt geen steek.

Dat is het. Tenzij we allen de komende weken heel secuur omgaan met de situatie, is een totale en langdurige implosie van ons zorgsysteem onafwendbaar. Dan komen we in scenario’s waarbij ziekenhuispersoneel triage moet toepassen. Eenvoudig gezegd: men zal moeten beslissen wie de nodige verzorging kan krijgen, en wie aan zijn of haar lot wordt overgelaten (maak je geen illusies: men is zich daarop aan het voorbereiden as we speak). Voor die laatste groep zal de kans op een dodelijke afloop nog vele factoren hoger liggen. We spreken dan niet over cijfers als 2%, maar over cijfers als 50% en hoger. Zoals Marc Van Ranst het scherp verwoordde: “Wanneer je een heel erge longontsteking hebt en daarmee op de intensieve zorgen belandt, geraak je erdoor. Wanneer je een heel erge longontsteking hebt, en alle bedden op de intensieve liggen vol en je moet ergens op de gang gaan liggen, dan ga je dood”.

Misschien denk je iets als: dat kan mij niet schelen, er sterven zo ook al enorm veel mensen. Los van het feit dat je wel eens onaangenaam verrast zou kunnen worden over de veronderstelling dat je zelf geen risico loopt, zou ik twee vragen suggereren: (1) Als het mogelijk was om te zorgen dat er ‘zo ook al’ een pak minder mensen stierven, zouden we dat dan moeten doen? In dit geval is het mogelijk. (2) Als jij iets onbelangrijk vindt, maar veel van je vrienden, familie, en medeburgers vinden het wel belangrijk, sla je dat dan altijd zo vrolijk in de wind?

Ik zeg niet dat deze vragen doorslaggevend zijn, maar ze tonen wel wat er hier op het spel staat: welk soort (mede)mens wil jij zijn?

Druk hier om de tekst van Philippe Lemoine te lezen.

(113) Geen direct verband tussen zelfbeschikking en euthanasie

AUTEUR: Wim Vanrie

THEMA: Gezondheidszorg

“Als iemand de oprechte en weloverwogen wens uit om uit zijn of haar lijden verlost te worden, wie zijn wij dan om dat te weigeren?” Dergelijke retorisch bedoelde vragen keren vaak terug in het euthanasiedebat. De achterliggende gedachte – ook door politici expliciet onderschreven – is dat het recht op zelfbeschikking een directe grond vormt voor de morele verantwoording van euthanasie. Dit berust echter op een denkfout: er is geen rechtstreeks verband tussen het recht op zelfbeschikking en de huidige euthanasiepraktijk.

Doorgaan met het lezen van “(113) Geen direct verband tussen zelfbeschikking en euthanasie”

(111) Tweedehandsroken is dodelijk

AUTEUR: Arnaud De Martelaere

THEMA: Gezondheidszorg

OPM: Dit artikel verscheen eerder op StampMedia.be

Onze regering moet het rookverbod consequent doortrekken, vindt StampMedia-reporter Arnaud De Martelaere (20). Sinds kort kunnen minderjarigen geen tabak meer kopen en is roken in de wagen met een kind jonger dan zestien op de achterbank verboden. Maar wat met de jongeren tussen 16 en 18 jaar? Zij vallen onbegrijpelijk buiten die categorie.

Doorgaan met het lezen van “(111) Tweedehandsroken is dodelijk”

(87) Een ode aan de pil

AUTEUR: Zoë Nassel

THEMA: Gezondheidszorg

OPMERKING: dit artikel is gepubliceerd in samenwerking met StampMedia (https://www.stampmedia.be/)

Van kritiek…

“De pil doornemen is niet gezonder op zich, maar wel veiliger.” Het is de titel van een artikel dat vorige week voor discussie zorgde in mijn vriendengroep. Wat begon met een gesprek over het wel of niet doornemen van de pil, eindigde in een verhit debat over de pil zelf. Want hoe zit het nu eigenlijk? Is de pil nu wel of niet gezond voor ons lichaam?

Doorgaan met het lezen van “(87) Een ode aan de pil”

(70) Er zijn nog 17 miljoen wachtenden voor u – dertig jaar marktwerking in Nederland

Van kritiek…

AUTEUR: Ludo Serrien

THEMA: Gezondheidszorg, economie en sociologie

OPMERKING: Dit artikel verscheen eerder op Sociaal.net. Zie https://sociaal.net/boek/er-zijn-nog-17-miljoen-wachtenden-voor-u/

KERN: Succesvolle marktwerking in de publieke sector vraagt om kritische reflectie.

In dit digitale tijdperk publiceert de journalistieke site De Correspondent af en toe nog een echt boek. In ‘Er zijn nog 17 miljoen wachtenden voor u’ analyseert Sander Heijne 30 jaar marktwerking in Nederland. Het boek zet aan om het debat over de vermarkting van het sociaal werk meer genuanceerd te voeren. Je kan onmogelijk over vermarkting spreken zonder iets te zeggen over de rol van de overheid.

Doorgaan met het lezen van “(70) Er zijn nog 17 miljoen wachtenden voor u – dertig jaar marktwerking in Nederland”

(59) Autismemaand: “Neen, je bent niet een beetje autistisch. ASS is geen grap”

AUTEUR: Loren Torres Gonzalez

THEMA: Gezondheidszorg

April is autismemaand. “Ik heb autisme, maar ik zou het niet willen veranderen”, schrijft Lorena Torres Gonzalez (24). “Ik ben mezelf, zonder autisme zou ik dat niet zijn. Maar het zou makkelijker zijn als er wat meer begrip is.”

Doorgaan met het lezen van “(59) Autismemaand: “Neen, je bent niet een beetje autistisch. ASS is geen grap””

(47) Filosofisch perspectief over zelfzorg en onderwijs.

AUTEUR: Patrick Bailliu

THEMA: Filosofie en Gezondheidszorg

De cijfers van de geestelijke gezondheidszorg nemen sinds jaren gestadig toe. Daar zijn allerlei oorzaken voor op te noemen. Een van de oorzaken is de toename van het fenomeen burn-out. Burn-out of het ‘opgebrand zijn’ (Bakker, Schaufeli en van Dierendonck, 2000) is een gevolg van langdurige blootstelling aan stressvolle context(en). Verschillende studies wijzen uit dat de onderwijssector daar deel van uitmaakt (Taris, Schaufeli, Schreurs en Caljé, 2000; Houtman, Andries en Hupkens, 2004). Burn-out komt tot stand door een samenspel van factoren, die het functioneren binnen de onderwijscontext bemoeilijken: een gebrek aan erkenning en steun van de directie, onzekerheid met betrekking tot behoud job, het moeten verrichten van extra taken buiten het lesgeven, gebrek aan toekomst – en zinperspectief, tijdsdruk, gebrek aan middelen,  klasmanagement, problemen in de klas, etc…

Doorgaan met het lezen van “(47) Filosofisch perspectief over zelfzorg en onderwijs.”

(42) Jongeren in de jeugdhulp hebben geen nood aan geluk, maar aan recht.

AUTEUR: Eveline Meylemans

THEMA: Gezondheidszorg + sociologie

“Voor mij is het belangrijk dat er in de media ruimte blijft voor de schrijnende verhalen van de jeugdhulp”, schrijft Eveline Meylemans (22) één jaar na Jordy. “Want vandaag de dag lijkt het alsof beleidsactoren ze soms willen wegmoffelen.”

Doorgaan met het lezen van “(42) Jongeren in de jeugdhulp hebben geen nood aan geluk, maar aan recht.”