(62) De Verlichting heroverd (deel 2: 200 jaar strijd voor vrijheid, gelijkheid, kennis en vooruitgang).

AUTEUR: Thomas Rotthier

THEMA: Filosofie, Geschiedenis en traditie

OPMERKING: Dit artikel is het vervolg op (61) De Verlichting heroverd (deel 1: een kleine oppoetsbeurt).

In het discours van politici is de Verlichting al te vaak een holle frase geworden, bedoeld om hun deugdzaamheid te signaleren voor hun kiespubliek. Vaak gebruikt men de Verlichting ook als troefkaart in een cultuuroorlog, waarbij het Westen intrinsiek superieur zou zijn aan andere culturen. Het bezingen van de Verlichtingswaarden is perfect mogelijk zonder uit te gaan van een westers exceptionalisme. We zullen dit kort bespreken. Daarna zal ik dieper ingaan op de positieve spiraal die de Verlichting teweegbracht, eerst in het westen, daarna in de rest van de wereld. Deze spiraal strekt zich uit van ongeveer 1800 tot het begin van de 21ste eeuw.

Continue reading “(62) De Verlichting heroverd (deel 2: 200 jaar strijd voor vrijheid, gelijkheid, kennis en vooruitgang).”

Advertenties

(61) De Verlichting heroverd (deel 1: een kleine oppoetsbeurt).

AUTEUR: Thomas Rotthier

THEMA: Filosofie

Sinds de moorden op de cartoonisten van Charlie Hebdo in 2015 is de Verlichting een hot topic geworden. De daders wilden, zoals bekend, de ‘blasfemie’ tegenover Mohammed vergelden. Als reactie kwamen honderdduizenden Fransen op straat om pal te staan voor de vrijheid van meningsuiting, een van de absolute kernwaarden van de Verlichting.

Continue reading “(61) De Verlichting heroverd (deel 1: een kleine oppoetsbeurt).”

(56) Causale vaagheid.

AUTEUR: Pieter Present

THEMA: Filosofie

Dit artikel is een reactie op (55) Foucault op het nachtkastje.

Met zijn laatste stuk op Mirari zet Maarten Boudry zijn moedige kruistocht tegen het postmoderne gevaar voort. Na het lezen van het stuk bleef ik echter op mijn honger zitten.

Continue reading “(56) Causale vaagheid.”

(55) Foucault op het nachtkastje.

AUTEUR: Maarten Boudry

THEMA: Filosofie

In De Standaard schreef ik deze week samen met historicus Steije Hofhuis een kritiek op het postmodernisme, die veel reacties losweekte. Mijn collega-filosoof Ignaas Devisch omschrijft ons stuk als de “grootste clichés die je op elke doordeweekse blog kunt terugvinden”, en hij vergelijkt ons met Max, de paranoïde wiskundige uit de film Pi van Darren Aronofsky. Die laatdunkende toon staat helaas niet in verhouding tot de kwaliteit van zijn argumenten, die ik hier kort wil analyseren.

Continue reading “(55) Foucault op het nachtkastje.”

(53) Het empathisch teveel. Op naar een werkbare onverschilligheid – boekbespreking + reactie van de auteur.

AUTEURS: Pieter Cools, Peter Raeymaeckers en Ignaas Devisch

THEMA: Filosofie en sociologie

OPMERKING: Deze boekbespreking + bijhorende reactie is, na goedkeuring, overgenomen van de website Sociaal.net (klik hier voor het oorspronkelijke artikel). De redactie van Mirari vindt dat deze correspondentie illustreert hoe mensen op een humane manier met elkaar in dialoog kunnen treden. Mirari wil met deze publicatie duidelijk maken dat ze elk initiatief steunt dat vertrekt van de kracht van de menselijke dialoog.

Continue reading “(53) Het empathisch teveel. Op naar een werkbare onverschilligheid – boekbespreking + reactie van de auteur.”

(51) Destructief recht als struikelblok van de universaliteit van de mensenrechten.

AUTEUR: Patrick Bailliu

THEMA: Filosofie

Volgens artikel 2 van de Universele verklaring van de rechten van de mens heeft eenieder “aanspraak op alle rechten en vrijheden, in de verklaring opgesomd, zonder enig onderscheid van welke aard ook, zoals ras, kleur, geslacht, taal, godsdienst, politieke of andere overtuiging, nationale of maatschappelijke afkomst, eigendom, geboorte of andere status.”

Continue reading “(51) Destructief recht als struikelblok van de universaliteit van de mensenrechten.”

(50) De plaats van religieuze wetten in een seculiere samenleving

AUTEUR: El Hammouchi Othman

THEMA: Filosofie en politiek

Een aantal recente gebeurtenissen die grote weerklank hebben gekregen in de media hebben het noodzakelijk gemaakt de vraag te stellen: wat is de plaats van religie, en bij uitbreiding religieuze voorschriften, in een liberale, seculiere maatschappij? In dit stuk zal ik argumenteren dat de liberale rechtsstaat, mits haar principes correct toegepast worden, de gelovige alles biedt wat hij maar kan verlangen. Een herwaardering van die fundamentele principes kan dus een raamwerk bieden waarbinnen het vreedzaam samenleven van verschillende levensstijlen mogelijk is.

Continue reading “(50) De plaats van religieuze wetten in een seculiere samenleving”